2.3.1 Stimuleren van energiebesparende maatregelen en de opwekking van hernieuwbare energie

1.  Wij ondersteunen de verdere ontwikkeling van duurzame energiebronnen. Wij concretiseren wat Small Modular Reactors (SMRs) en andere nieuwe duurzame energiebronnen na 2030 voor Overijssel kunnen gaan betekenen. Wij voeren een ruimtelijke verkenning uit naar SMRs.
2. Wij leveren elke 2 jaar een provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (pMIEK) op. Het pMIEK bevat de prioritaire energie-infraprojecten voor de middellange termijn en is input voor de investeringsplannen van de netbeheerders. In 2026 werken wij aan de totstandkoming van het pMIEK dat in 2027 wordt vastgesteld.
3. Wij werken samen met medeoverheden en netbeheerders als onderdeel van de uitvoeringsagenda van onze energievisie aan het sneller bouwen van uitbreidingen van het energienetwerk en het beter benutten van het bestaande en nieuwe energienetwerk (bijvoorbeeld door het helpen realiseren van Smart Energy Hubs). Wij zetten in op aansluiting op het landelijke transportnetwerk voor waterstof. Wij werken aan voldoende publieke realisatiekracht voor warmtenetten.
4. Wij ondersteunen bedrijven op diverse manieren bij het verduurzamen: grote industrie met uitvoering van hun transitieplannen, wij jagen een collectieve aanpak op bedrijventerreinen aan en kleine MKB-ers ondersteunen wij bij het concreet starten van de verduurzaming van hun pand.
5. Wij ondersteunen gemeenten met kennis en kunde. Wij stimuleren natuurvriendelijk isoleren. Wij stimuleren de industrialisatie en opschaling van verduurzaming van woningen.
6. De provincie streeft naar 50% lokaal eigendom. Daarom helpen wij energiecoöperaties om hun realisatiekracht te vergroten, bijvoorbeeld met het aanbieden van passende financiering.
7. Wij organiseren maandelijks twee werkplaatsen.

Actie 3: de oprichting van het Warmtebedrijf Drenthe Overijssel is vertraagd. Zie Statenbrief Update oprichting Warmtebedrijf Drenthe Overijssel (PS26-000390).

Meicirculaire: Stimuleringsprogramma Energiehubs €790.000
Deze  middelen worden door het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) verstrekt in het kader van het Stimuleringsprogramma Energiehubs waarbinnen het Rijk, netbeheerders, regionale ontwikkelingsmaatschappijen en decentrale overheden samenwerken om de ontwikkeling van energiehubs te bevorderen. Overijssel ontvangt een bedrag van €790.000.

Wij stellen u voor om deze middelen toe te voegen aan de jaarschijf 2028 van prestatie 2.3.1.

Septembercirculaire: aframen structurele middelen RES Zwolle en Hengelo

Vanaf 2024 is er een structurele bijdrage aan het provinciefonds toegevoegd.  Deze middelen werden vervolgens doorbeschikt naar de gemeenten Zwolle en Hengelo. Van het beschikbare budget wordt vanaf 2026 voor een bedrag van € 856.000 van het provinciefonds naar het gemeentefonds overgeheveld. Aanleiding is dat de gemeenten Zwolle en Hengelo nu, in plaats van de provincie Overijssel, kashouder zijn van respectievelijk de RES-regio West-Overijssel en Twente, en hierdoor rechtstreeks de middelen ontvangen in plaats van via de Provincie. 

Wij stellen u voor om de structurele lasten van prestatie 2.3.1 vanaf 2026 te verlagen met een bedrag van € 856.000; voor 2027 en verder bedraagt dit € 888.000 structureel omdat deze RES-taak volledig komt te vervallen. Voor 2026 zullen we in goed overleg met de gemeenten Zwolle en Hengelo een oplossing moeten zoeken, omdat de subsidie reeds verstrekt is.

Groene en blauwe diensten

De subsidieverlening voor de Groene en blauwe diensten is in voorbereiding. Op zijn vroegst kan de regeling in december 2026 worden opengesteld. Het is denkbaar dat de subsidieverlening alsnog in 2027 zal plaatsvinden en niet in 2026.  Wij kondigen in verband met een wijziging van aanlevertermijnen voor nieuwe regelingen via BIJ12 bij de Europese Commissie een potentiële onderuitputting aan van €789.000. Wij zullen hier eventueel een resultaatbestemming voor aanvragen bij de jaarrekening 2026.

Karakter van UKVO-budget ten behoeve van de CDOKE (bemensing en capaciteit)

De rijkssystematiek voor de bekostiging van bemensing en capaciteit voor klimaat- en energiebeleid is gewijzigd. In plaats van een specifieke uitkering ontvangen de provincies nu incidentele algemene middelen, waarmee wij bemensing en capaciteit kunnen bekostigen voor de uitvoering van klimaat- en energiebeleid. Daarnaast bevat deze uitkering middelen voor de aanpak van netcongestie. Dit heeft tot gevolg dat er resultaatbestemming moet worden aangevraagd voor de saldi per begrotingsjaar. De middelen kunnen niet vrijvallen omdat wij geen structurele dekking hebben voor de bekostiging van bemensing en capaciteit.

Wij stellen u voor te besluiten dat wij de CDOKE middelen verstrekt door het Rijk voortaan kunnen storten in de UKVO met bijbehorende spelregels voor de begrotingssystematiek en de looptijd van deze middelen te bepalen op 2031. Wij stellen u voor budgettair neutraal de begroting 2026 te verlagen met de bestaande CDOKE middelen voor een bedrag van €2,7 miljoen en te storten in een reserve Uitvoering Kwaliteit van Overijssel.

Aanpassing van de CDOKE-middelen aan de herziene situatie.
De CDOKE-middelen zijn bij de circulaire een op een toegevoegd aan de jaarschijf. Nu de UKVO-systematiek ons ten dienste staat willen wij de verwachte lasten ramen op de jaarschijf 2026. Wij stellen u voor om van de ontstane UKVO-CDOKE-pot een bedrag van €1,5 miljoen toe te voegen aan de jaarschijf 2026.

Septembercirculaire aanpak netcongestie.
In de septembercirculaire heeft het Rijk middelen ter beschikking gesteld voor de aanpak van de netcongestie. Wij stellen u voor om dit budget toe te voegen aan prestatie 2.3.1, de jaarschijven  2027 €695.000; in 2028 697.000; in 2029 €700.000 en in 2030 €705.000.

J118 Bedrijfsmatig vastgoed

De provincie heeft van het Rijk middelen ontvangen voor het ontzorgen van kleine en micro-ondernemingen bij het verduurzamen van het bedrijfspand en proces en het ontzorgen van ondernemingen op bedrijventerreinen. Wij verwachten een onderuitputting van €1,65 miljoen, met als oorzaak de afhankelijkheid van initiatieven derden en subsidieaanvragen. Wij hebben besloten om zowel de baten als de lasten van de begroting 2026, prestatie 2.3.1 te verlagen met een bedrag van €1,65 miljoen. Dit bedrag vloeit terug naar de Specifieke Uitkering J118 ten behoeve van inzet voor hetzelfde doel.

Regionale co-financiering Clean Energy Hubs – € 200.000 incidenteel
De provincie neemt deel aan het landelijke programma Clean Energy Hubs voor een landsdekkend netwerk van distributiepunten voor duurzame energiedragers. De provincie ontvangt uit de SPUK-regeling een bedrag van € 1,3 miljoen en dient een vergelijkbaar bedrag uit eigen middelen bij te leggen. Een deel kan worden gedekt vanuit de programma's logistiek en NEO. Vanuit NEO wordt €200.000 beschikbaar gesteld in 2026.

Wij stellen u voor om in  de begroting 2026 een bedrag van €200.000 vanuit prestatie 2.3.1 te storten in de UKVO van prestatie 4.4.1 Logistics Overijssel.

J95 Programma Lokale Warmtetransitie

Wij hebben van het Rijk middelen ontvangen voor het ondersteunen van gemeentes ten behoeve van de warmtetransitie. Wij verwachten een onderuitputting van €65.000, met als oorzaak de afhankelijkheid van samenwerkingspartners. Wij hebben besloten om zowel de baten als de lasten van de begroting 2026, prestatie 2.3.1 te verlagen met een bedrag van €65.000. Dit bedrag vloeit terug naar de Specifieke Uitkering J95 ten behoeve van inzet voor hetzelfde doel. 

J86 Ontzorgingsprogramma Maatschappelijk Vastgoed

Wij hebben van het Rijk middelen ontvangen voor het ontzorgen van kleine maatschappelijk vastgoedeigenaren bij het verduurzamen van gebouwen die zij in eigendom hebben. Wij verwachten op deze middelen een onderuitputting van €290.000, met als oorzaak de afhankelijkheid van initiatieven derden. Wij hebben besloten om zowel de baten als de lasten van de begroting 2026, prestatie 2.3.1 te verlagen met een bedrag van €290.000. Dit bedrag vloeit terug naar de Specifieke Uitkering C86 ten behoeve van inzet voor hetzelfde doel. 

Incidentele middelen Programmageld Nieuwe Energie
Voor het onderwerp nieuwe energie hebben wij een 7-tal subsidieregelingen opengesteld. Onder het plafond van deze regelingen zit nog ruimte ter omvang van €1,2 miljoen.
Het gaat om de volgende regelingen:
UBS 3.3 Energiebesparende maatregelen €230.000
UBS 3.6 Lokale energie-initiatieven €0
UBS 3.11 Kleine mestvergister op boerderijen €430.000 
UBS 3.13 Zonne-energieleverende parkeerterreinen Overijssel €95.000
UBS .14 Sprinten naar een duurzaam bedrijventerrein €370.000
UBS 3.16 Stimuleren energie-innovatie €35.000
UBS 9.1 Maatwerkprojecten provinciale opgaven €40.000
Deze subsidieplafonds blijven gehandhaafd tot en met het einde van het jaar. Het risico van eventuele onderuitputting accepteren wij. Het gaat om een bedrag van €1,2 miljoen. Voor dit bedrag kondigen wij een onderuitputting aan.

Ook lopen wij vertraging op doordat de uitvoering meer tijd vergt waardoor kosten later gemaakt worden; daarnaast zijn we op sommige onderwerpen afhankelijk van samenwerkingspartners en/of Rijksbeleid. Dit gaat om een bedrag van €730.000 vanuit de reserve uKVO.

Op basis van de spelregels van de Reserve uitvoering Kwaliteit van Overijssel hebben wij besloten om het budget voor prestatie 2.3.1 in 2026 te verlagen met €0,73 miljoen, het budget voor 2027 te verhogen met dit bedrag; en gelijktijdig de begrote onttrekkingen aan de Reserve uitvoering Kwaliteit van Overijssel met hetzelfde bedrag te muteren.

Aankondiging vrijval bij de jaarrekening 2026

Naar verwachting ontstaat er bij de jaarrekening 2026 een onderuitputting aan van €815.000 die vrij kan vallen naar de algemene middelen aan het einde van het jaar. 
De oorzaak is dat er in een aantal gevallen alternatieve dekking gevonden is, zowel binnen de eigen begroting als door cofinanciering van samenwerkingspartners en dat daardoor kosten in de praktijk lager uitvallen.

MGA25 Kernenergie & kennisinfrastructuur

Het uitvoeren van de motie Kernenergie en Kennisinfrastructuur het kost tijd vanwege de complexiteit en het innovatieve karakter van het onderwerp. Op basis van de spelregels van de Reserve uitvoering Kwaliteit van Overijssel hebben wij besloten om het budget voor prestatie 2.3.1 in 2026 te verlagen met €65.000, het budget voor 2027 te verhogen met dit bedrag; en gelijktijdig de begrote onttrekkingen aan de Reserve uitvoering Kwaliteit van Overijssel met hetzelfde bedrag te muteren. 

• PS begrotingswijziging
• GS begrotingswijziging
• Vooraankondiging resultaatbestemming