2.1.1 Beleidsontwikkeling en kaderstelling milieu en gezondheid
- Tijs de Bree
- Wij ontwikkelen samen met gemeenten, GGD en andere partners provinciaal milieubeleid waarbij gezondheid van inwoners centraal staat en verankeren dit in de Provinciale Omgevingsvisie. We dragen zorg voor integratie in andere provinciale programma’s.
- Wij bevorderen een gezonde leefomgeving door projecten en activiteiten te initiëren en te ondersteunen. Die zijn (ook) gericht op beter bewustzijn, betrokkenheid en gedrag van inwoners op de thema's lucht, geluid en (zwerf)afval. We zetten in op kennisdeling en kennisontwikkeling door bijeenkomsten te organiseren voor en met diverse partners als GGD en gemeenten.
- Wij werken samen met andere provincies aan (inter)nationale en interprovinciale beleid- en kennistrajecten.
- Wij voeren de wettelijke coördinatietaak uit op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving.
- Wij stellen het jaarprogramma vergunningverlening, toezicht en handhaving voor 31 december vast. Daarbij zetten we ook in op het toekomstbestendig maken van ons vergunning, toezicht en handhaving beleid (VTH-beleid) en de uitvoering daarvan op complexe dossiers als zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) en circulaire economie.
- Wij willen hinder van vliegtuiglawaai daar waar mogelijk beperken.
- Wij monitoren de luchtkwaliteit in Overijssel en wisselen relevante data uit ten behoeve van milieu en gezondheid met onze partners waaronder de GGD.
De acties (1 t/m 7) zijn onderdeel van uitvoering van onze milieunota 2024 en voerden wij overeenkomstig uit. Enkele resultaten over 2025:
- we continueerden onze bijdrage aan het nationale Schone Lucht Akkoord. We ontvingen dit jaar een SPUK van het rijk voor ons plan om de gemeentelijke deelname te verhogen;
- de bestuurlijke opdracht voor gewasbeschermingsmiddelen en biociden voerden we uit; we rondden de 1e 2 fasen uit het project- en participatieplan af;
- we inventariseerden de mogelijkheden voor verbetering van de beschikbaarheid van milieudata;
- we stimuleerden de projecten Schone IJssel en de educatieve meetcampagne voor fijnstof en stikstof met bijdrage van jongeren/scholieren aan dit project;
- we bereidden besluitvorming voor om geluidproductieplafonds vast te stellen door PS. Ook startten we met de verkenning naar het instellen van stille/stiltegebieden in Overijssel;
- we stemden in met de (aangepaste) invulling van de wettelijke coördinatietaak van de provincie, zoals omschreven in de Omgevingswet, met een uitbreiding op het gebied van bestuurs- en strafrecht;
- het beleidskader en uitvoerings-/jaarprogramma VTH stelden wij eind vorig jaar vast.
- onze activiteiten gericht op beperking van het vliegtuiglawaai blijven we in het licht van de nationale besluitvorming over (her)verdeling van het luchtruim en de luchthaven Lelystad en de ontwikkelingen rond de defensie-inzet nauwlettend volgen;
- de aanpak voor ZZS (waaronder PFAS) resulteerde in 2025 tot een verdere invulling van het kennisnetwerk en -programma over het vóórkomen en aanpakken van deze stoffen in Overijssel. De Omgevingsdiensten zijn inmiddels met de uitwerking van hun plannen van aanpak gestart;
- we actualiseerden het SMOG-protocol. Dit is nu klaar en van kracht. In 2025 is deze eenmaal beproefd;
- verder continueerden we onze samenwerking in interprovinciaal verband op gebied van milieu & gezondheid (IPO-leefomgeving) met de uitvoering van de bestuurlijke opdracht; op deze wijze stemden wij onze (gezamenlijke) inzet met provincies en andere (koepels van) partijen/overheden af.
Resultaatbestemmingen monitoring vliegtuiglawaai, Zeer Zorgwekkende Stoffen, Cofinanciering Schone Lucht Akkoord en (zwerf)afval:
1) Budget monitoring vliegtuiglawaai:
Onze activiteiten gericht op beperking van het vliegtuiglawaai stemmen we af op de nationale besluitvorming over (her)verdeling van het luchtruim en de luchthaven Lelystad. Afhankelijk hiervan ligt de vraag voor of wij nabij Zwolle nog een meetpost inrichten om hinder te monitoren. Dat laatste, het inrichten van een meetpost, is niet gerealiseerd in 2025, daarom leggen wij bij het jaarverslag een voorstel voor resultaatbestemming voor om de € 50.000 door te schuiven naar 2026.
2) Budget Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS):
In mei 2023 hebben wij een besluit (GS nota 2023-011160) genomen over het vervolg en de provinciale rol in de samenwerking en kennisuitwisseling tussen overheden en het bedrijfsleven bij de aanpak van risicovolle (chemische) en zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) in Overijssel. Wij hebben daarbij besloten om een voortrekkersrol in te nemen. Hierover bent u in mei 2023 per brief geïnformeerd (kenmerk D2023-04-010541, 16 mei 2023). In de afgelopen periode is in IPO-verband deze rol goeddeels ingevuld en wordt er op landelijk niveau gewerkt aan de aanpak van Zeer Zorgwekkende Stoffen, waaronder PFAS. Het restant van het incidentele budget in 2025, ad. € 60.000, is niet tot besteding gekomen. Voor dit bedrag leggen wij eveneens een voorstel voor resultaatbestemming voor.
3) Cofinanciering (tbv specifieke uitkering) Schone Lucht Akkoord:
Medio 2025 hebben wij van het Rijk een specifieke uitkering (SPUK) van€ 60.000 ontvangen voor het vergroten van de gemeentelijke deelname aan het Schone Lucht Akkoord. Een voorwaarde vanuit de SPUK is een verplichte provinciale cofinanciering van 50% (€ 60.000). In 2025 hebben wij € 12.500 besteed aan cofinanciering . Voor de dekking van de in 2026 benodigde cofinanciering stellen wij voor om de nog resterende middelen voor deze prestatie via resultaatbestemming door te schuiven naar 2026. Rekening houdend met de andere die voorstellen binnen deze prestatie bedragen de resterende middelen € 34.000. De verder benodigde cofinanciering komt dan ten laste van het budget 2026.
4) Ontvangst vergoeding (zwerf)afval:
De financiering en vergoedingen voor gebiedsbeheerders voor zwerfafval/plastics is vanaf 1-1-2023 gewijzigd. In het afgelopen jaar is de producentenverantwoordelijkheid doorgevoerd, daarbij gaan zij betalen voor de acties en het opruimen van plastic en ander (zwerf)afval. Dit betekent dat gebiedsbeheerders volgens een verdeelsleutel hiervoor een vergoeding kunnen ontvangen. Voor het opruimen hebben wij in 2025 van het Afvalfonds verpakkingen een vergoeding ontvangen van € 68.000. Dit bedrag willen we in 2026 inzetten voor projecten en activiteiten gericht op bewustzijn, betrokkenheid en gedrag van inwoners op de thema's lucht, geluid en (zwerf)afval.
Wij stellen u voor om een bedrag van € 0,2 miljoen (totaal punten 1, 2, 3 en 4) middels resultaatbestemming toe te voegen aan de jaarschijf 2026 van prestatie 2.1.1 van de begroting 2026.
- Resultaatbestemming