5.1.3 Ontwikkelen van een toekomstgerichte economie
- Erwin Hoogland
- Gert Harm ten Bolscher
Het programma Regionale Economie 2024-2027 betreft prestaties: 5.1.1., 5.1.2 en 5.1.3.
Prestatie 5.1.3 bestaat uit drie programmalijnen:
A. Het verduurzamen van het grondstoffengebruik door het circulair maken van productieprocessen en producten
- Wij werken aan de doorontwikkeling van circulaire ketens met onze netwerken bestaande uit overheid, ondernemers en onderwijs rond textiel, kunststof, bouw&infra en maakindustrie.
- Wij verkennen de mogelijkheden voor een revolverend Overijssels Fonds voor Circulair mkb en maken een startnotitie voor ruimte voor circulaire economie.
B. Het bevorderen van digitalisering in de maakindustrie en het brede Midden- en Kleinbedrijf
- Wij ondersteunen de digitalisering in de maakindustrie en het brede mkb. Dit gebeurt via de lopende programma's EDIH-Boost Robotics East-Netherlands en de AI-Hub Oost Nederland en via de digitaliseringsprojecten in de Regio Deals.
C. Het stimuleren van onderzoek, ontwikkeling en innovatie bij het Midden- en Kleinbedrijf
- Wij stimuleren experimentele ontwikkeling en innovatie bij 50 tot 70 mkb ondernemers. Dit doen wij via haalbaarheidsprojecten en via R&D samenwerkingsprojecten van de mkb-innovatiestimulering Regio en Topsectoren (MIT- regeling). Deze wordt gecofinancierd door het Rijk.
- Wij reserveren € 2 miljoen om bij te dragen aan Rijksinvesteringen voor onze provincie die gebruikt kunnen worden na uitwerking van het landelijke regeerakkoord.
- Wij herijken de Medtech Twente Agenda 2030 op basis van het coalitieakkoord, waarbij het accent in deze periode vanuit de provincie ligt op zorginnovatie.
A. Het verduurzamen van het grondstoffengebruik door het circulair maken van productieprocessen en producten
1. Via Regiodeal Zwolle kreeg Dutch Circular Polymer Valley een impuls, met focus op opschaling in kunststofketens zoals tapijt, automotive en medisch, én op scholing van vakmensen. Ook vond het Nationaal Kunststofcongres opnieuw plaats in Zwolle. Circulair Textiel Twente 2.0 is afgerond. Textielbedrijven en organisaties werken verder via o.a. Europese projecten en Nationaal groeifonds project Texpower. Met Infrafuturelabs en het Actieprogramma Toekomstbestendig Bouwen stimuleren we circulaire bouw en infra. Via het programma Boost Circulair werken bedrijven samen aan circulaire maakindustrie voor bijvoorbeeld staal, klimaatinstallaties en grondstoffenafhankelijkheid. In verschillende ketens liggen verbindingen met bijvoorbeeld ons Agro & food programma, de Woonaanpak en ons onderwijs- en arbeidsmarktbeleid.
Vanuit de motie ‘Gezamenlijke ambities 2023’ (Wissink c.s.) is voor een voucherregeling bedrijven en circulariteit € 250.000 beschikbaar gesteld. Hiermee zijn 24 ondernemers ondersteund met een totale besteding van € 219.460. De regeling wordt momenteel geëvalueerd en kan, afhankelijk van de uitkomsten, in 2026 opnieuw worden opengesteld.
2. De verkenning naar een revolverend circulair fonds wijst uit dat dit de financieringsknelpunten niet oplost. Het is beter om de bestaande fondsen te benutten. Provinciale Staten zijn hierover geïnformeerd (PS25-000415). Daarnaast is verkend welke ruimte circulaire economie vraagt. Er wordt vooral vraag naar kwalitatief geschikte locaties verwacht. Daarom zetten we via de Omgevingsvisie en verordening in op behoud van terreinen met zwaardere milieucategorieën en watergebonden kavels en betrekken dit in nieuwe afspraken met gemeenten.
B. Het bevorderen van digitalisering in de maakindustrie en het brede Midden- en Kleinbedrijf
1. De EDIH BOOST ondersteunt het producerende mkb bij de implementatie van digitalisering met verschillende instrumenten. Er werden 78 Smart Industry Assessments uitgevoerd. Dit assessment laat zien waar het bedrijf staat op het gebied van automatisering, digitalisering en robotisering. 14 bedrijven die hierin stappen willen zetten zijn doorgeleid naar Testfaciliteiten & fieldlabs. Daarnaast zijn 66 Overijsselse digitaliseringsvouchers (gekoppeld aan het assessment) en 17 adviezen verstrekt aan bedrijven. Via het skills & training programma zijn 113 bedrijven ondersteund op het gebied van scholing, training en onderzoek. Lees hier een ondernemersverhaal.
Tenslotte is een Europese aanvraag van 7 miljoen euro gehonoreerd voor de vervolgfinanciering van de EDIH BOOST Robotics EastNL die loopt tot medio 2029.
De Digitale Werkplaatsen in Zwolle, Twente en de Stedendriehoek worden in 2025 tot en met 2027 gecontinueerd via de Regiodeals. In 2025 hebben 1.017 deelnemers uit het mkb deelgenomen aan 42 bijeenkomsten gericht op kennisoverdracht en zijn via individuele opdrachten en leerkringen 195 bedrijven ondersteund. Hierbij waren 404 studenten betrokken. Daarnaast hebben 16 bedrijven deelgenomen aan een Leven Lang Ontwikkelen traject.
De AI-hub Oost-Nederland heeft een nieuw meerjarenplan 2026-2030 opgesteld. In 2025 heeft de AI-hub 21 bijeenkomsten gericht op voorlichting, bewustwording en verdieping georganiseerd, dan wel hieraan een inhoudelijke bijdrage geleverd. Hieraan hebben 952 personen deelgenomen. Daarnaast zijn bedrijven en kennisinstellingen ondersteund bij de ontwikkeling van projectvoorstellen. In 2025 zijn 11 voorstellen ingediend voor financiering bij o.a. AiNed, NWO, Interreg, EFRO en SIA. Tot slot zijn i.s.m. het startup ecosysteem 45 startups ondersteund. Het aantal investeringen in AI-startups vanuit Oost NL is in 2025 toegenomen tot 17. Luister hier naar een podcastaflevering over de AI Hub Oost Nederland.
In 2025 zijn vanuit de subsidieregeling Digitale en circulaire industrie Overijssel 18 bedrijven uit de maakindustrie ondersteund om stappen te zetten op het gebied van digitalisering.
C. Het stimuleren van onderzoek, ontwikkeling en innovatie bij het Midden- en Kleinbedrijf
1. Met de MIT Haalbaarheid zijn 50 vouchers van € 20.000 toegekend voor projecten die bijdragen aan de maatschappelijke kennis- en innovatieagenda's. De projecten die met een onvoldoende beoordeeld zijn, of vanwege de loting niet beoordeeld, zijn door innovatieadviseurs van Kennispoort, ZWINC en Novel-T benaderd. Bij de MIT R&D-samenwerking is voor 12 projecten van 24 bedrijven een subsidie (€ 50.000 - € 350.000) toegekend voor de ontwikkeling van innovatieve producten, diensten en processen. Alle projecten leveren een bijdrage aan de Nationale Technologie Strategie.
In totaal is ruim € 3,2 miljoen toegekend; daarmee worden bijna € 8,5 miljoen aan innovatieve investeringen gestimuleerd gericht op de maatschappelijke transities en technologische ontwikkeling.
2. Voor 2025 hadden we € 2 miljoen aan investeringsmiddelen gereserveerd om samen met het Rijk te investeren in innovatieprojecten in onze provincie op basis van een nadere uitwerking van het regeerakkoord. In juni 2025 is het kabinet Schoof gevallen. In oktober zijn nieuwe verkiezingen gehouden en de onderhandeling voor een nieuwe regeringscoalitie gestart. In 2026 verkennen wij opnieuw mogelijkheden om samen met het Rijk te investeren in innovatie.
3. In 2025 hebben we met onze partners afgesproken de agenda van Medtech Twente 2030 te richten op het versterken van de samenwerking met Duitsland en het betrekken van bedrijven bij ontwikkelingen rondom de zorgverlening van de toekomst. Zie: MedTech Twente 2030 - MedTech Twente
Samen met de partners van Think East Netherlands hebben we een innovatiekompas ontwikkeld waar we onze inzet op innovatie beschrijven, waaronder medische technologie. De ambitie is om meer innovaties naar de markt te brengen, vooral in domeinen zoals chronische zorg, ouderenzorg en preventie.
Het totaal van de geraamde lasten van prestatie 5.1.3 bedraagt €3,2 miljoen; Per saldo is er een overschrijding van € 0,2 miljoen op deze prestatie, die is samengesteld uit mee- en tegenvallers.
Snellere uitvoering programma toekomstgerichte economie
Het programma toekomstgerichte economie loopt voorspoediger dan verwacht. Er heeft een overbesteding plaatsgevonden op de programmamiddelen voor een bedrag van € 0,3 miljoen. Dit betekent dat de uitvoering sneller is verlopen dan voorzien.
Op basis van de spelregels van de Reserve uitvoering Kwaliteit van Overijssel hebben wij voor prestatie 5.1.3 € 263.000 extra onttrokken aan de voor deze prestatie beschikbare middelen in deze reserve.
Afronding verlenging regeling UBS 6.13 digitale en circulaire industrie en topclusters uit vorige coalitieperiode
De regeling Digitale en Circulaire industrie uit de vorige periode is beleidsmatig afgerond. De dekking bestond uit 2 delen: algemene middelen uit de Motie Wissink uit 2022 en UKVO-middelen uit de vorige coalitie-periode. Rekening houdend met een nog liggende aanvraag van €10.000 waarvoor via de resultaatbestemming wordt aangevraagd valt €30.000 van de motie Wissink vrij.
Wij stellen u voor om in te stemmen met een resultaatbestemming van €10.000 ten gunste van de jaarschijf 2026 voor de bovengenoemde subsidieverlening in prestatie 5.1.3.
Rekening houdend met een liggende subsidieaanvraag van € 10.000 zit er in m.b.t. regeling UBS 6.13 voor een restantbedrag van €33.000 aan UKVO-middelen,. Dit restantbedrag ad €33.000 valt vrij conform de spelregels. Deze vrijval wordt verwerkt onder kerntaak 20 Overhead, financiering en dekkingsmiddelen.
- Resultaatbestemming