Enexis Holding N.V. (’s-Hertogenbosch)
2.3.3 Realiseren van een betrouwbaar, betaalbaar en duurzaam regionaal energienetwerk (deelneming Enexis)
Enexis Netbeheer B.V. beheert het energienetwerk in Noord-, Oost- en Zuid-Nederland voor ongeveer 2,5 miljoen huishoudens, bedrijven en overheden. Deze verbonden partij draagt bij aan het realiseren van een betrouwbaar, betaalbaar en duurzaam regionaal energienetwerk.
In de statuten staat dit als volgt:
- Het (doen) distribueren en het (doen) transporteren van energie;
- Het in stand houden, (doen) beheren, (doen) exploiteren en (doen) uitbreiden van distributie en transportnetten met annexen voor energie;
- Het doen uitvoeren van alle taken die als gevolg van de Elektriciteitswet en de Gaswet zijn toebedeeld aan de netbeheerder.
De energie-infrastructuur is een belangrijk fundament voor de energietransitie en daarmee cruciaal in het realiseren van de klimaatdoelen.
Privaatrechtelijke organisatie (naamloze vennootschap, Burgerlijk wetboek, boek 2).
De aandeelhouders zijn provincie Groningen (6,57%), provincie Drenthe (2,37%), provincie Overijssel (19,68%), provincie Noord-Brabant (30,83%), provincie Limburg (16,13%) en gemeenten in deze provincies en in de provincie Flevoland. Wettelijk is bepaald dat alleen publieke lichamen aandeelhouder van een netwerkbedrijf kunnen zijn.
Stemrecht in de Algemene Vergadering is toegewezen aan T.A. de Bree als eerste gemachtigde voor de provincie. Ook bezitten wij een permanente zetel in de Aandeelhouderscommissie.
Als aandeelhouder bewaken we de realisatie van de doelstellingen in het Strategisch Plan van Enexis. De strategie is gericht op het mogelijk maken voor mensen en bedrijven om maximaal gebruik te maken van duurzame energie en deze terug te leveren. Enexis streeft ernaar om bij te dragen aan maatschappelijk optimale keuzes voor een duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar energiesysteem voor de toekomst. De strategische koers van Enexis sluit grotendeels aan bij onze ambities.
Wij zijn op strategisch niveau betrokken in de bedrijfsmatige ontwikkelingen en de grote financieringsbehoefte van Enexis om met investeringen de energietransitie te faciliteren. Er is een sterke focus op het op peil houden van het eigen vermogen van Enexis. In 2024 is daarom nieuw dividendbeleid vastgesteld waarbij de dividenduitkering is gemaximeerd. Het versterken van het eigen vermogen is nodig om de onderneming financieel gezond te houden en investeringen in de energie infrastructuur tegen gunstige(r) voorwaarden mogelijk te maken.
De provincie Overijssel bezit 29.465.662 aandelen, met een boekwaarde van € 46,3 miljoen.
In 2020 verstrekten 5 provinciale en 66 gemeentelijke aandeelhouders een converteerbare hybride aandeelhouderslening van € 500 miljoen aan Enexis Holding. De provincie Overijssel nam € 102 miljoen voor haar rekening.
In 2025 ontvingen we € 25 miljoen aan dividend van Enexis over het boekjaar 2024. Dit is conform de begroting 2025. Oorspronkelijk was € 10 miljoen begroot. Via de Perspectiefnota 2026 is € 15 miljoen aan de begroting 2025 toegevoegd. De hoge dividenduitkering van Enexis komt door de hogere winst in 2024, zoals ook gemeld is in de 1e Monitor 2025. Deze winststijging is vooral het gevolg van de gestegen omzet van Enexis. In 2024 heeft het Rijk de tarieven verhoogd die de energiedistributiebedrijven (waaronder Enexis) in rekening mogen brengen aan de klanten.
De druk op het elektriciteitsnet blijft in 2025 onverminderd hoog. Enexis geeft in haar jaarverslag 2025 aan dat de wachtlijst voor nieuwe en zwaardere aansluitingen ondanks alle inspanningen opnieuw is gegroeid. Klanten merken nog te weinig van de verbeteringen, terwijl Enexis het netwerk al maximaal – binnen veilige grenzen – belast om zoveel mogelijk ruimte te creëren. De netbelasting neemt verder toe door zowel hoge teruglevering in het voorjaar als hoge afname in de winter. In 2025 zijn daarom enkele netdelen als kritiek bestempeld en onder verhoogde dijkbewaking geplaatst, om overbelasting te monitoren en maatregelen te kunnen treffen.
Enexis investeerde in 2025 € 1,9 miljard, fors meer dan de € 1,4 miljard in 2024, en realiseerde 1.260 MVA aan extra netcapaciteit. Dankzij intensieve samenwerking met aannemers kon het elektriciteitsnet sneller worden uitgebreid en werd met de buurtaanpak wijk voor wijk verzwaring gerealiseerd. Ondanks deze stappen bleef de wachtrij voor teruglevering in de tweede helft van 2025 voor het eerst stabiliseren, wat volgens Enexis een teken is dat de ingezette aanpak begint te werken.
De provincie zet zich in om Enexis te helpen om tot efficiënte en geprioriteerde inzet van schaarse middelen te komen en tegelijkertijd de energietransitie verder te brengen. Initiatieven op dit vlak zijn o.a. het provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat, het stimuleren van Smart Energy Hubs en de samenwerking in de Energy Boards.