Kerntaak 6: Cultuur en sociale kwaliteit

Op basis van de Erfgoedwet zijn wij eigenaar van archeologische vondsten in Overijssel en verplicht deze op te slaan, te conserveren en beschikbaar te stellen voor onderzoek. Ook bieden we de vondsten aan als bruiklenen aan collectiebeherende instellingen met een publieksfunctie. Wij zetten ons in voor de restauratie en doorontwikkeling van rijks- en gemeentelijke monumenten, met als doel het toekomstbestendig behoud van cultureel erfgoed. Met provinciebrede inzet op immaterieel erfgoed en het Nedersaksisch willen we deze bijzondere vormen van erfgoed levend houden en doorgeven aan nieuwe generaties Overijsselaars. Met bijdragen aan initiatieven die het verhaal van Overijssel vertellen en borgen houden we het verleden levend. Dit verleden is een inspiratiebron bij de maatschappelijke en ruimtelijke opgaven van nu en de (nabije) toekomst. Om erfgoed als vertrek- en uitgangspunt te kunnen gebruiken voor deze opgaven is kennis over erfgoed essentieel. Daarom stimuleren we het gebruik van de Cultuurhistorische Waardenkaart en ondersteunen we de samenwerking tussen de erfgoedpartners en voorbeeldprojecten op dit thema.

Onze ambitie is dat iedere inwoner van Overijssel moet kunnen genieten van en deelnemen aan cultuur. Overijssel kent een levendig en gevarieerd cultureel aanbod. Hiervoor is een sterke culturele piramide, van brede basis tot top, nodig. In aanloop naar de stelselherziening in 2029 kiezen we voor bestendiging en waar nodig voor versterking van de culturele piramide. Voor een levendig, gezond en ondernemend productieklimaat investeren wij samen met het rijk en de cultuurregio's in een sterke culturele infrastructuur en ruimte voor talent om zich te ontwikkelen. Een ondernemende, weerbare en wendbare culturele sector is essentieel om hoogwaardig cultureel aanbod te kunnen blijven bieden. Wij vinden het belangrijk om kennisdeling te stimuleren en om nieuwe ondersteuningsmogelijkheden te verkennen om de sector daarbij te helpen. 

Wij vinden het belangrijk dat iedereen in Overijssel kan meedoen aan cultuur. Daarom investeren wij samen met het Rijk en gemeenten in Cultuureducatie en Cultuurparticipatie ‘dicht bij de mensen’. Met deze partners maken wij ons sterk voor toegang tot kwalitatief goed cultuuronderwijs voor alle kinderen in Overijssel en investeren wij in de kwaliteit van het cultuuronderwijs. Cultuurparticipatie vergroot het welzijn van inwoners, vormt gemeenschappen en versterkt daarmee de brede welvaart van inwoners. We blijven verbinding zoeken tussen onze instrumenten ter ondersteuning van cultuurparticipatie en amateurkunst en gemeentelijke initiatieven en fondsen. Op landelijk niveau zijn afspraken gemaakt over cultuurbeoefening 2025-2028 tussen het ministerie van OCW, het IPO en de VNG . We zetten in op een goede vertaling van de uitgangspunten van deze afspraken naar Overijssel. De cultuurmakelaars zijn aanspreekpunt voor het lokale verenigingsleven en amateurkunstactiviteiten, zij geven advies en jagen nieuwe samenwerkingen en initiatieven aan, ook die bijdragen aan andere provinciale ambities en programma's. Wij streven naar een provinciaal dekkend netwerk van cultuurmakelaars.

Openbare bibliotheken zijn een fundamentele basisvoorziening voor alle inwoners van Overijssel. De bibliotheek biedt een breed scala aan functies die bijdragen aan de educatieve, culturele en sociale ontwikkeling van individuen en gemeenschappen. De bibliotheek ontwikkelt zich steeds meer tot een ontmoetingsplaats in de lokale samenleving; een plek om te lezen èn te leren, zowel voor inwoners als lokale organisaties en initiatieven.
Op basis van de Wet Stelsel Openbare Bibliotheken ondersteunen wij het Overijsselse bibliotheeknetwerk waarmee wij werken aan een volwaardige bibliotheekvoorziening in elke Overijsselse gemeente, bevorderen wij het interbibliothecair leenverkeer en stimuleren wij bibliotheekinnovatie. Hierbij werken wij samen met gemeenten, bibliotheken en Rijnbrink. Daarnaast bereiden wij ons voor op de zorgplicht van gemeenten en provincies. 
Bibliotheken worden met succes ingezet bij leesbevordering en bestrijding van laaggeletterdheid. Basisvaardigheden (lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden) zijn essentieel voor het kunnen mee doen in de maatschappij. We blijven inzetten op het verbeteren van deze vaardigheden van onze inwoners.

De provincie Overijssel werkt samen met haar partners aan een gezonde, inclusieve en beweegvriendelijke leefomgeving. Via (regionale) netwerken stimuleren wij de gezondheid, welbevinden en sociale cohesie in de samenleving waarbij de thema’s sport & bewegen, sociale ontmoetingsplekken, inclusie, vrijwilligerswerk en positieve gezondheid centraal staan. De provincie ondersteunt in dit kader initiatieven uit de samenleving en helpt gemeenten met gezondheid, welzijn en preventiebeleid. 

We versterken het zelforganiserend vermogen van inwoners van Overijssel met duurzame voorzieningen en verbindingen. Een eigentijdse ontmoetingsplek in dorpen en wijken is de plek waar inwoners elkaar ontmoeten en waar goede ideeën ontstaan voor een aantrekkelijke leefomgeving. We ondersteunen deze sociale ontmoetingsplekken om te komen tot toekomstbestendige accommodaties. We geven hen de kans om nieuwe activiteiten te ontwikkelen en inkomsten te verhogen. Wij evalueren de subsidieregeling 'Sociale hypotheek' en op basis van de onderzoeksbevindingen gebruiken geven we verder uitvoering aan het instrument Sociale Hypotheek.   
Vrijwilligers en initiatiefnemers zijn de basis voor een aantrekkelijke en vitale leefomgeving. Als provincie waarderen en stimuleren wij de Overijsselse vrijwilligers en initiatiefnemers door middel van kennisuitwisseling. Onze initiatievencoaches ondersteunen initiatiefnemers om te komen tot mooie projecten. (6.6.1).

We werken aan een leefbaar platteland, zodat inwoners hier ook in de toekomst goed kunnen wonen, werken en leven in een gezonde en mooie omgeving. 
Dit doen we vanuit een gebiedseigen aanpak, samen met dorpsgemeenschappen en gemeenten, waarbij initiatieven van inwoners, organisaties en ondernemers uit de gebieden centraal staan. 
Daarnaast zetten we in op lokaal leren door kennis en praktijk te verbinden in een lerend netwerk en werken we toe naar structureel plattelandsbeleid.